Naar inhoud springen

Immanuel Kant

Uit Wikiquote
Informatie bij zusterprojecten:
artikel in Wikipedia
media bij Commons
bron(nen) in Wikisource
Informatie in externe bronnen:
DBNL pagina in DBNL
KB pagina in KB-catalogus
RKD pagina in RKD

Immanuel Kant (1724-1804) was een Duits filosoof.

  • „Ik geef ruiterlijk toe: het was juist de herinnering aan David Hume die vele jaren geleden mijn dogmatische sluimer doorbrak en die mijn onderzoek op het terrein van de speculatieve filosofie een heel nieuwe richting gaf.”
  • „Gedachten zonder inhoud zijn leeg, aanschouwingen zonder begrippen zijn blind.”
  • Bron: Immanuel Kant, Beantwortung der Frage: Was ist Aufklärung?, 1784
  • Aanhaling(en): Noodzakelijke scepsis, 8weekly.nl, 31 oktober 2014
  • Het citaat wordt vertaald als Durf te denken!
  • Het citaat werd eerst gebruikt door de Romeinse dichter Horatius in Epistularum liber primus I.2.40 (20 v.Chr.), maar nadat Kant het gebruikte in zijn essay werd het bekend als motto van de verlichting.
  • „Uit hout zo krom als dat waarvan de mens gemaakt is, kan niets worden getimmerd dat helemaal recht is.”
  • Origineel in het Duits:
    “[A]us so krummem Holze, als woraus der Mensch gemacht ist, kann nichts ganz Gerades gezimmert werden. Nur die Annäherung zu dieser Idee ist uns von der Natur auferlegt.”
  • Bron: Immanuel Kant, Idee zu einer allgemeinen Geschichte in weltbürgerlicher Absicht, 1784 (Akademie-Ausgabe, vol. VIII, p. 23)
  • Aanhaling(en): Raymond van den Boogaard, Moeten we niet zelf goden worden?, De Groene Amsterdammer, 8 januari 2020
  • Verlichting is het uittreden van de mens uit de onmondigheid die hij aan zichzelf te danken heeft. Onmondigheid is het onvermogen zich van zijn verstand te bedienen zonder de leiding van een ander.”
  • „Een mens mag nooit enkel als middel worden gebruikt, maar dient altijd als een doel in zich te worden beschouwd en behandeld”
  • „Autonomie is de grond voor de waardigheid van de menselijke en van elke redelijke natuur.”
  • Origineel in het Duits:
    “Autonomie ist [also] der Grund der Würde der menschlichen und jeder vernünftigen Natur.”
  • Bron: Immanuel Kant, Grundlegung zur Metaphysik der Sitten (1785), ed. Akademie-Ausgabe, vol. IV, 1903, p. 436
  • Aanhaling(en): Miriam Rasch, Autonomie. Een zelfhulpgids, 2022
  • „Handel slechts volgens die stelregel, waarvan je tegelijk kunt willen dat hij tot algemene wet wordt.”
  • Origineel in het Duits:
    “handle nur nach derjenigen Maxime, durch die du zugleich wollen kannst, dass sie ein allgemeines Gesetz werde.”
  • Bron: Immanuel Kant, Grundlegung zur Metaphysik der Sitten (1785), ed. Akademie-Ausgabe, vol. IV, 1903, p. 421
  • Aanhaling(en): Vertrek van Schmidt is een groot verlies, Nederlands Dagblad, 28 oktober 1982
  • Eerste formulering van de categorische imperatief, die eist dat de manier waarop we ons handelen moreel legitimeren voor iedereen moet kunnen gelden.
  • „De mens wil eendracht, maar de natuur weet beter wat goed is voor de soort, zij wil tweedracht”
  • „Twee dingen vervullen het gemoed met steeds nieuwe en steeds toenemende bewondering en ontzag, hoe vaker en intenser het nadenken zich erop toelegt: de sterrenhemel boven mij en de morele wet in mij.”
    → variant: “Twee dingen vervullen de geest met steeds nieuwe en toenemende bewondering en eerbied, hoe vaker en langduriger het denken zich ermee bezighoudt: de sterrenhemel boven mij en de morele wet in mij.”