Waarneming

Uit Wikiquote

(Doorverwezen vanaf Waarneem)
Ga naar: navigatie, zoeken
  • Het door ons waarneembare heelal heeft net die eigenschappen die we zouden verwachten als er geen ontwerp, geen doel, geen kwaad, geen goed en niets dan onmeedogende onverschilligheid zou zijn.
  • 'Impressionisme is de geboorte van het licht in de schilderkunst. Het licht komt tot ons door de waarneming. Zonder de visuele waarneming is er geen licht en geen beweging.'
  • 'Het oog is ons hoogste zintuig, het zintuig dat het meest direct communiceert met onze hersens, ons bewustzijn. Het idee van de vitale beweging is simultaniteit. Ons begrip is gerelateerd aan onze waarnemingen. Laten wij proberen te zien.'
  • 'De kunstenaar neemt actief deel aan de campagne om onze kennis over de basis van het bestaan te verdiepen, de basis die hem de mogelijkheid biedt tot een artistieke schepping. De belangstelling van de kunstenaar kan niet beperkt blijven tot één enkel gebied; hij moet de meest diepgaande waarneming doen van alles, van het geheel en van de details.'
  • 'Het werk van de beeldend kunstenaar is ontstaan uit beweging, is zelf vastgelegde beweging, en ook de waarneming ervan gebeurt in beweging.'
  • 'Er is op dat moment geen tussenstof meer; men wordt letterlijk doordrenkt met de schilderkunstige picturale gevoelstoestand die vooraf door de schilder in de gegeven ruimte is gespecialiseerd en gestabiliseerd; het is zonder meer een rechtstreekse en onmiddelijke waarneming/opneming zonder effecten, kunstjes of bedrog.'
  • "Te vergeefs zoekt men naar enige gelijkenis tussen hetgeen de geest wordt tegemoed gebracht, en hetgeen hij ziet, of 'waarneemt'." (p.66)
  • "Het ligt voor de hand.. dat de geest kennis neemt van de hem voorgehouden hersentoestanden, en daaruit op en of andere wijze een besluit neemt betreffende een aanwezigheid buiten zijn lichaam, van voorwerpen die hij eerst ten gevolge van die aanwezigheid meent te zien." (p.67)
  • "De middelen, waaruit de waarneming wordt voortgebracht, kan men desverkiezende "vermogens" van de geest noemen." (p.72)
  • "Een geluid, een smaak, een geur, een gevoel van weerstand of van temperatuur, kunnen... worden beschouwd als een noodzakelijke terugwerking van de geest op verschillende in de hersenen ontvangen indrukken." (p.72)
  • "Het waarnemende, denkende, gevoelende, willende, kortom een bewust leven voerende wezen vertoont zich bij elk van ons ale een eenheid, te midden van haar afwisselende verrichtingen en toestanden steeds dezelfde en onverdeeld, die door gewaarwaardingen en gemoedsbewegingen wordt aangedaan, en in welke de wilsbepalingen hin oorsprong hebben. Hoe de vertoning van deze eenheid tot stand komt... is een afzonderlijk vraagstuk." (p.74-75)
    • J.P.N. Land (1889). Inleiding tot de wijsbegeerte. "s-Gravenhage : Martinus Nijhoff.
  • 'De iconenschilders.. ..wisten inhoud te geven aan een anti-anatomische waarheid, los van ieder perspectief, van lucht en lijn. Kleur en vorm werden door hen gecreëerd op grond van een zuiver emotionele waarneming van het thema.'
  • 'Want heden ten dage gaat het er om alleen dat uit te drukken wat de essentie van de natuur is. Daarin manifesteert zich reeds de individuele expressie die uit onszelf voortkomt. Aldus ontstaan nieuwe wetten. Bij voorbeeld: in een schepping van de nieuwe kunst is de herhaling, welke men in de natuurlijke verschijnselen waarneemt, te niet gedaan.'
  • 'Sinds mijn 60ste (1900) heb ik er voortdurend over nagedacht hoe ik een synthese wilde maken van elk van de categorieën van de onderwerpen waaraan ik mijn aandacht heb besteed; een synthese waarin ik al mijn voorgaande impressies en waarnemingen zou combineren in één schilderij, of in twee. Ik heb besloten daarvan af te zien. Ik zou daarvoor veel en ver hebben moeten reizen om alle plekken uit mijn schildersloopbaan opnieuw te bezoeken en al mijn oorspronkelijke waarnemingen opnieuw hebben moeten bezien. Ik zei mezelf, terwijl ik mijn schetsen (voor de waterlelies) aan het schilderen was dat een serie van globaal waargenomen impressies tijdens de uren dat mijn kijken tot de meeste nauwkeurigheid in staat was, niet oninteressant zou zijn. Ik wachtte totdat dit idee vorm kreeg, tot het arrangement en de compositie van de motieven zich geleidelijk aan in mijn hersens had genesteld...'
  • 'Voorwerp en natuur zijn voor ons niet meer identiek zoals in het kosmogone idealisme van de Duitse Romantiek. Toen kon het denkbeeld door het voorwerp tot waarneming worden. Deze voorwaarde voor de kunst der dingen is er niet meer, en daarmee heeft de kunst van de dingen haar betekenis verloren. Aan de andere kant is het werkelijke gevolg van deze scheiding van waarneming en denkbeeld de objectloze kunst.'
  • "Er is nog een oorzaak van dwalingen: ziekten. Zij vertroebelen ons oordeelsvermogen en onze zintuigelijke waarneming. En indien ernstige ziekten deze merkbaar aantasten, twijfel ik er niet aan dat ook de minder ernstige naar verhouding hun invloed hebben."
  • 'Maar alles moet uiterst kalm gebeuren, dat is belangrijk. Ik denk dat alle vormen die we in de natuur kennen bestaan in een uiterst gecondenseerde ruimte. En er is ook nog iets anders wat ik in iedere vorm waarneem; ik vermoed nog een andere vorm van binnen. Daarom zijn twee kleuren altijd erg belangrijk. Denk bijvoorbeeld aan een ei, het is wit aan de buitenkant en toch geel van binnen. Dan begrijp je dat kleur en diepte één en hetzelfde zijn.'
  • 'Pas daarna (na zijn tekeningen uit 1948) ging ik me meer en meer concentreren op de weergave van de optische realiteit. Vooral de verschuiving van de optische identiteit van de dingen, onder invloed van tijd ruimte en licht. Door weg te nemen en toe te voegen; de veranderende waarneming onder invloed van licht en schaduw, plaats en afstand – en de onderlinge beïnvloeding van die elementen, de wisselwerking daarvan.'
  • "Wanneer een voorwerp te klein is, zodat de duistere kenvorm het niet zien, horen, ruiken, proeven of met de tastzin waarnemen kan, dan is een betere kenvorm nodig, de ware, omdat ze een verfijnder vermogen tot kennis van de waarheid bezit, namelijk het denken. (...) Dus, volgens Democritos (zegt Sextus Empiricus) levert het denken de maatstaf voor het vaststellen van de waarheid".
  • 'over de ambivalenties in zijn werk: '(Ik) wordt daardoor op de voorwaarden en op wetten van het waarnemen zelf gericht, die aldus toegepast zelf een thema worden. (Mijn) bewustzijnactiviteit, zoals ze afhankelijk van het werken zelf verloopt, wordt zo het onderwerp van mijn (eigen) aandacht, en juist in deze voyeuristische verhouding tot de eigen waarneming en het ervaren van het onderwerp toont zich de bewustzijnsanalytische dimensie van het werk.'
  • 'De tegenstelling figuratief-abstract heeft voor mij geen enkele waarde, evenmin de klank 'mooi of lelijk'. Het gaat om realiteit, niet om de wijze waarop zij in een vorm gestoken wordt. Wat ik met mijn ogen waarneem speelt een rol, maar het gaat indirect om een levenshouding. Soutine schildert een dorpsidioot of een mistral in Ceret. Maar het was altijd weer een zelfportret, een levenshouding, een levensexpressie, een spontaan levensgevoel'.
    • Theo Wolvecamp (1961)


Wikiquote Wikipedia heeft een artikel over Waarneming.
:wikt:waarneming


Mensen - Spreekwoorden - Thema's
Teruggeplaatst van "http://nl.wikiquote.org/wiki/Waarneming"
Persoonlijke instellingen
Andere talen