Max Ernst
Uit Wikiquote
Max Ernst (1891-1976) was een Duitse kunstenaar. Hij stichtte samen met Hans Arp de Dada-groep Zentrale W/3. Later werd hij in Parijs een belangrijk surrealist. In 1941 vluchtte hij naar de V. S.:
- 'De taak van de schilder is dat wat in hem zichtbaar is af te bakenen en te tonen.'
- 'Wat is een woud? Een bovennatuurlijk insekt. Een tekenplank. Wat doen wouden? Ze gaan nooit vroeg naar bed. Ze wachten tot de houthakker komt. Is er vuur in het woud? Er is vuur in het woud. Waar leven planten van? Wie zal 't zeggen? Is 't vandaag zondag? Op gekakt.'
- citaat over het mechanisme van collages maken: 'Op een regenachtige dag in 1919 verbleef ik in een dorpje langs de Rijn en ik raakte helemaal geboeid door de pagina's van een geïllustreerde catalogus die allerlei voorwerpen liet zien om te demonstreren, ontworpen voor antropologie, microscopologie, psychologie, mineralogie en paleontologie. Daar zag ik elementen van figuratie bijeengebracht maar zo uiteenliggend, dat de toevallige absurditeit van die verzameling mijn visionaire eigenschappen plotseling enorm intens maakte en een denkbeeldige rij van tegenstrijdige beelden deed opkomen.. ..met de volhardendheid en snelheid die eigen zijn aan beelden uit liefdesherinneringen en uit de halfslaap.
- 'Deze beelden riepen nieuwe dimensies op door hun ontmoeting in een nieuwe onbekendheid (de dimensie van de niet-overeenkomst). Het was op dat moment voldoende om deze pagina's met tekenen en schilderen op te sieren en al doende dat te reproduceren wat zichzelf in mij zag,een kleur, een potloodteken, een landschap wat geheel vreemd was aan de getoonde voorwerpen, de woestijn, een storm,. ..en zo verkreeg ik een getrouw vaststaand beeld van mijn hallucinatie, omgezet in onthullende drama's van mijn meest geheime verlangens, uit wat daarvoor slechts enkele gewone advertentie-pagina's waren geweest.'
- citaat over zijn eerste frottages: 'Beginnend met een herinnering uit mijn kindertijd.. ..voor mijn bed was een wandpaneel van namaak-mahonyhout wat de rol speelde van optische provokateur van een beeld uit de halfslaap. Ik verbleef later, in 1925 tijdens een regenachtige avond in een kroeg aan zee, waar ik intens werd geboeid door de vloerplanken waarin duizenden boenbeurten de groeven hadden vergroot. Ik besloot toen de symboliek van mijn obsessie te gaan onderzoeken, en om mijn meditatieve en hallucinatoire eigenschappen te helpen maakte ik van de vloerplanken een serie tekeningen door op willekuerige wijze vellen papier over de planken neer te leggen en daar met zwart potlood over te krassen. Ik bekeek heel aandachtig de aldus verkregen tekeningen die heel donkerzwarte partijen hadden gekregen, maar ook partijen met een zachte, lichte halftoon; ik raakte verbaasd over de intensiteit die mijn visuele eigenschappen hierdoor verkreeg.'.
- '..Ik begon later hetzelfde experiment te onderzoeken, waarbij ik dezelfde middelen gebruikte, maar ook allerlei andere materialen die zich in mijn blikveld bevonden, bladeren,.. ..en daar begonnnen mijn ogen menselijke hoofden te ontdekken, dieren, een gevecht dat eindigde in een kus.. .Ik benadruk het feit dat de tekeningen die ik aldus verkreeg meer en meer de eigenschappen van het oorspronkelijke materiaal (structuur de houtnerf bijvoorbeeld, fh) verloren en aspecten van beelden gingen verkrijgen met een niet van te voren verwachte precisie, waarschijnlijk van een soort die de eerste oorzaak van mijn obsessie openbaarde, of die een overeenkomstig beeld van die oorzaak produceerde.
- citaat over het maken van een 'dripping-schilderij' uit 1942: 'Bind een leeg conservenblik een een touw van een of twee meter lengte, boor een gaatje in de bodem, vul het blik met zeer vloeibare verf. Laat het blik aan het eind van het touw over een platliggend doek zwaaien, bestuur het door bewegingen van handen, armen, schouders en het hele lichaam. Op deze wijze druppelen verrassende lijnen op het doek. Het spel van de gedachtenassociaties kan beginnen' (Pollock die in Amerika na W.O. 2 de zoon Van Max Ernst leerde kennen paste de 'dripping' als zijn favoriete schildertechniek toe, fh).
Bron: 'Abstracte kunst; 100 jaar citaten van kunstenaars', website Dekunsten.
